 |
|
|
Pisma Janowe
Jan, syn Zebedeusza i Salome, brat Jakuba Starszego, początkowo uczeń Jana Chrzciciela, był najmłodszym z apostołów. Być może ze względu na młodość i  porywczy charakter otrzymali wraz z bratem przydomek Boanerges (Synowie Gromu ). Jako umiłowany uczeń Jezusa, Jan razem z Piotrem i Jakubem był dopuszczony do poznania największych tajemnic Chrystusa. Był jedynym uczniem obecnym pod krzyżem w chwili śmierci Chrystusa. Umierający Zbawiciel powierzył mu swoją Matkę.
W latach 50. (w czasie Soboru Jerozolimskiego) Jan, obok Piotra i Jakuba Młodszego, był filarem Kościoła jerozolimskiego. Prawdopodobnie przebywał w Palestynie aż do wybuchu wojny żydowskiej (66-67 r.), po czym udał się do Efezu, gdzie spotkał go ok. 97 r. biskup Papiasz. Jan był duchowym kierownikiem Kościołów w rzymskiej Azji symbolicznie przedstawianych jako siedem wspólnot: w Efezie, Smyrnie, Pergamonie, Tiatyrze, Sardes, Filadelfii i Laodycei.  W czasie prześladowań wszczętych przez Domicjana został zesłany na wyspę Patmos.
Św. Janowi przypisuje się pięć ksiąg należących do kanonu Nowego Testamentu: czwartą Ewangelię, 1, 2 i 3 List Jana oraz Apokalipsę. Żadne z tych pism nie zawiera danych pozwalających na identyfikację autora.
Jan, podobnie jak św. Paweł, korzystał z pomocy sekretarzy-redaktorów, czym można wytłumaczyć różnice w stylu, słownictwie, a czasem i teologii poszczególnych ksiąg. Wszystko jednak wskazuje na to, że pisma te wywodzą się z tradycji związanej z Janem Apostołem.  Powstały ok. 100 r. (najwcześniej Ewangelia, po niej Listy i Apokalipsa).
Czwarta Ewangelia jest swoistą apologią Jezusa. Janowi chodziło prawdopodobnie o przeciwstawienie się pewnym odmianom gnozy zaprzeczającym istnieniu pierwiastka ludzkiego w Chrystusie (odrzucającym wcielenie). Natomiast Listy i Apokalipsa zostały napisane w związku z kryzysem religijnym, jaki przeżywały Kościoły Janowe na przełomie I i II w. Kryzys ten miał dwa wymiary: zewnętrzny (prześladowania) i wewnętrzny (błędy propagowane przez fałszywych proroków , stygnięcie gorliwości chrześcijan). Autor ukazuje Boga objawionego w Jezusie Chrystusie jako światłość, sprawiedliwość, miłość i życie. Każdy, kto tę prawdę przyjmuje i żyje nią, staje się uczestnikiem życia wiecznego, które jest w Bogu.
|
|
|
|
